Brak po ponad roku czasu informacji o Eclipsa Audio to dla Wikipedii chyba nic nienormalnego

Wiosna 2026 już za pasem, a w Wikipedii nadal nie ma zamieszczonego hasła o formacie Eclipsa Audio, który zaprezentowano w pierwszych dniach 2025 w Las Vegas. Najprawdopodobniej takie hasło powinno się znaleźć w kategorii Elektroakustyka, gdzie jest już Dolby Atmos. Hasło Elektroakustyka istnieje, chociaż jest bardzo zwięźle ujęte i mieści się w jednym zdaniu. Ponieważ dotyczy istotnej kategorii, to nie zaszkodzi zacytować całe wyjaśnienie: dziedzina techniki i nauki łącząca w sobie elementy akustyki i elektroniki, zajmująca się przetwarzaniem fal akustycznych na prąd elektryczny i na odwrót, za pomocą przetworników elektroakustycznych. Natomiast w j. ang. Electroacoustics jest tylko działem w haśle Acoustical engineering. Nie jest do tego w żaden sposób przypisane hasło Dolby Atmos. W kategorii Elektoakustyka znalazły także hasła Stereofonia i Kwadrofonia, a nie mają takiego zakwalifikowania Stereophonic sound i Quadraphonic sound. Wynika z tego, że w Polsce musi być jakieś inne postrzganie tych tematów, ale jeszcze bardziej nasuwa się chyba wniosek, że hasła w Wikipedii rodzą się w opariu o biliżej nieokreśloną wiedzę.

Wiedza o sterofonii była w Polsce długo teoretyczna, a jakie były jej początki w świecie podane jest bardzo konkretnie w treści polskojęzycznego hasła Wikipedii. Pierwszą audycję stereofoniczną nadało w 1925 roku radio BBC. Pierwszego nagrania stereofonicznego dokonała w 1938 roku Judy Garland. Natomiast polska płyta stereo ukazała się dopiero w 1962, a Polskie Radio tylko rok wcześniej rozpoczeło eksperymenty z transmisjami. Stereofonia zaistniała w świecie angielskojęzycznym podad dekadę przed II wojną światową i mogła się przez długi czas ugruntować w świadomości ludzi, jako ogólnie dostępna oferta. Hasło Wikipedii w j. ang. ma przez to praktyczne podejście do tematu. W Polsce stereofonię taktowano tak długo jako zagadnienie teoeretyczne, że później w polskojęzycznym haśle Wikipedii zakwalifikowano ją naukowo.

 

Warto do tego jeszcze zacytować informację ze słownika hi-fi: Ponieważ od lat 1950-tych aż do lat 1990-tych tylko system stereofonii dwukanałowej wszedł do powszechnego użytku, termin stereo często utożsamia się właśnie z rejestracją/odtwarzaniem dwukanałowym. Formalnie jest to jednak interpretacja błędna. Zarówno stereofonia dwukanałowa, kwadrofonia jak również wprowadzone w latach 1990-tych systemy wielokanałowe wszystkie należą do grona systemów stereofonicznych.

Przypadkowość z hasłem w Wikipedii ma szerszy wymiar. Jest to jakaś ignorancja ze znajomością  poruszanego zagadnienia. Dobrze to obrazuje próba zamieszczenia hasła o realizowanym od 2009 roku projekcie w Szwecji, który jest samodzielny, ale oparty na działającym od 2002 roku pierwowzorze krakowskim. Podobne działalności pojawiły się także w wielu innych miejscach w Polsce i zagranicą. Wspólny dla nich jest cel, by z dotrzeć z poezją do ludzi oraz forma ze spotkaniami z udziałem świetnych aktorów. Sposoby, jak to jest realizowane są bardzo różne. Projekt w Szwecji opiera się na działaności założonego tylko w tym celu stowarzyszenia. Zostało to stosownie przedstawione w haśle Wikipedii, lecz nie uzyskało akcepracji bliżej nie określonych czynników nadzorczych. Osoba, która całkowicie nie zrozumiała tematu wycofała zamieszczoną informację. Zarządała dopasowania informacji do własnego postrzegania świata i założonego formatu w tym serwisie. Wzorcem miało stać się hasło o stowarzyszeniu działającym w małej miejscowości, które ma wspierać lokalne ambicje z twórczością literacką.  Najwidoczniej dla tej osoby była to jedyna zrozumiała informacja o spotkaniach w temacie poezji. Refleksji u cofającego hasło nie wzbudził nawet podany fakt przyznanie dwóch medali Gloria Artis za działalność w Szwecji, co wyrażnie świadczyło o zupełnie innej skali przedsięwzięcia. Podobnie temat Eclipsa Audio może wydawać się w świecie abstakcyjny, jak te spotkania z poezją.Barkuje dostatecznie jasnego wzorca dla hasła o Eclipsa Audio w Wikipedii. W Polsce nie ma jeszcze na ten temat opracowań teoretycznych w dziedzinie elektroakustyki, a na świecie szerokodostępnych ofert. Informacja o tym formacie pojawiła się w nawiązaniu do targów w Las Vegas, a dalsze jej przekazywanie było zbyt skoncentowane na przekazie, że chodzi o konkurencję dla Dolby Atmos. Ta informacja jest oczywiście bardzo słuszna, bo nie chodzi przecież o jakieś nowe rozwiązania technologiczne dla dźwięku przestrzennego. Dziennikarzom przeoczyli jednak, że chodzi o stworzenie ogólnodostepnego standardu w tej dziedzinie, który spowoduje szybszy rozwój, bo ten bardzo ograniczała konieczność licencji Dolby. Tego istotnego faktu zabrakło  w realcjach prasowych, bo był zbyt duży natłok innych informacji pojawiających się podczas targów. 

 

Okazuje się do tego jeszcze, że w j. pol. nie ma hasła Dolby. Jest w j.  ang., gdzie rozdzielena została wyraźnie informacja o analogowych i cyfrowych osiągnieciach tej firmy. Z prespektywy czasu logika z tymi analogowymi jest chyba dla każdego jasna. Powszechne było najbardziej proste rozwiązanie było z nazwą Dolby B. Najbardziej zaawansowane używano tylko w studiach nagrań. Między tym pojawiły się próby, by zaoferować coś bardziej wymagającym klientom rynku RTV. Ta prosta logika nie pasuje zupełnie dla rozwiązań cyfrowych. Tu oferty Dolby były całkowicie zależne od ogólnego rozwoju z technologiami cyfrowymi. Nie wynika to jednak z informacji zamieszczonej w Wikipedii. 

W j. pol. jest przekierowanie z Dolby Digital do hasła A/52 i podobną treść ma Dolby Surround. Kolejne informacje są w Dolby Digital Plus. Dalsze etapy rozwoju przedstawione są w Dolby Surround Pro Logic. Z wymogami licencyjnymi Dolby dla poszczególnych rozwiązań trudno było o sensowny rozwój technologii u producentów sprzętu. Koncepcja z Atmos jest już bardziej czytelna, ale obwarowania licencyjne nadal odstraszają i blokują inicjatywy poszukiwania lepszych rozwiązań w sprzecie oferownym na rynku RTV i do studio. Z analogowymi technologiami trudna sytuacja zaistniała z Dolby HX i bardziej zaawanasowanym rozwiązaniem, które opatentował duński producent. 

Wikipedia ma w kilku językach hasło Alliance for Open Media. Ta struktura jest podawana, jako nadzorująca prace z Eclipsa Audio. Widać, ze ma znacznie większy od Dolby potencjał dla rozwoju w zakresie dźwięku przestrzernnego. Wcześniej silą Dolby był umowny, a konkretniej standard za który pobierano opłaty i co w końcu okazało się ślepą uliczką. Wiodącym członkiem relatywnie nowej struktury mogło z całą pewnością zostać również Dolby, lecz utrata monopolu nie była dla nich do zakceptowania. Musiał więc powstać niezależny standard, który tym samym stał się konkurencją Dolby, chociaż ta kwestia jest bez mała całkowicie nieistotna, bo dla branży najważniejsze są lepsze możliwości rozwoju.

Z nieco innej perspektywy temat został poruszony we wpisie pt Bardzo przydatne dla rozwoju Eclipsa Audio testy z kodekiem Opus. Jest również wpis pt  Eclipsa Audio to nie jest tylko konkurencja dla Dolby Atmos, a jest to bardziej kreatywna koncepcja dla rozwoju surround. Należy także pamiętać, że historia dźwięku przestrzennego jest dość długa, o czym wspomniane jest szerzej we wpisie pt Ambiofonia, Fantasound i Eclipsa Audio tylko pozornie nie stali w jednym domu. 

Benjamin's Psychoacoustic Lab testuje oraz wdraża na bieżąco możliwości optymalnego odtwarzania muzyki z nowymi rozwiązaniami technologicznymi, a w szczególności z wykorzystaniem potencjału obliczeniowego i otwartej struktury PC. 

 
 Wieleojęzyczny profil PC4uMusic na Facebook>>>