Eclipsa Audio to nie jest tylko konkurencja dla Dolby Atmos, a jest to bardziej kreatywna koncepcja dla rozwoju surround

W Sopocie dla odtwarzania w miłym gronie audycji radiowej Marcina Kydryńskiego używany był kilka lat temu w Harry's Art&Cafe zestaw estradowy Bose® Spatial Dispersion™. Audycja odtwarzana była z transmisji cyfrowej, ale do zestawu dostarczany był sygnał analogowy. Zestaw zapewniał przestrzenne odtwarzanie monofoniczne, chociaż podłączany był sygnał stereofoniczny. Można użyty zestaw określić umownie, jako estradowy soundbar, lecz rozwiązanie w nim nie jest nowe nawet dla użytku domowego. Ten temat został wcześniej omówiony szerzej we wpisie pt Aktywny zestaw estradowy typu soundbar dla odtwarzania muzyki w szerszym gronie 

Szczególnie ciekawy był kiedyś aktywny głośnik, z którego korzystali przez lata inżynierowie dźwięku w Szwedzkim Radiu i stał się również bardzo porządany w domach bogatszych melomanów. W tej 3 drożnej konstrukcji Stiga Carlssona z 1953 roku wysokie tony odtwarzane były przestrzennie z 4 przetwornikami elektrakustycznymi w ustawieniu 360 stopni, a elektronika była jeszcze lampowa. Pasywne klony tego rozwiązania zaprojektowane jako stereofoniczna para głosników stały się w latach 70 ubiegłego wieku niezwykle popularne w bardzo wielu domach w Szwecji, ale nie tylko. W latach 80 parę głośników z bardzo podobną koncepcją zaoferował Bose w np modelu 601. Stereofoniczna koncepcja Carlssona była podstawą ofery z marką Sonab, która jest tematem wpisu pt Audiophile Music Server PC zainspirowany szwedzkim design funkcjonuje w domu jako nowoczesny magnetofon cyfrowy 

 

W USA pojawił się natomiast w 1957 roku JBL Praragon, przy którym na zdjęciu powyżej pozuje urodzony w Chicago syn warszawskiego krawca, czyli król swingu Benjamin David „Benny” Goodman. Najprawdopodobniej ta konstrukcja była początkowo pomyślna dla odtwarzania monofonicznego, a stała się swojego rodzaju synonimem dla stereofonii, która dla melomanów pod koniec lat 50 ubiegłego wieku nie była jeszcze czymś oczywistym. W owym czasie ten ekskluzywny głośnik mógł być bardzo praktyczną referencją, bo pozwalał wyjatkowo wiernie odtwarzać zarówno nagrania mono, jak i stereo. Produkowano go do 1983 roku i nie był tani, a na dodatekw wymagał  sporo miejsca w domu melomana.

Obecnie właścicielem marki JBL jest Samsung przez ich amerykańską firmę Harman/Kardon. Z sukcesem oferują od kilku lat aktywne głośniki stereofoniczne, które łatwo mogą się skojarzyć, jako poręczy soundbar estradowy. Oferta jest w pierwszej kolejności ukierunkowana dla użytku domowego, co wyraźnie podkreśla widoczna powyżej ilustacja reklamowa. Liczy się tu moc dźwięku odtwarzanego z nagrania i możliwość włączenia się w to na żywo.

Na początku 2026 roku Samsung pod własną marką zaprezentował w Las Vega na Consumer Electronics Show dwa modele aktywnych głośników Music Studio. Wydają się być współczesną kontynuacją założeń akustycznych dekady temu. Obecnie nagrania mono są bardzo rzadko spotykane, więc nie to jest istotne. Dominują nagrania stereo, ale pojawiają się z dźwiękiem przestrzennym i nie ma już ograniczeń spowodowanych nośnikiem, jak miało to miejsce w latach 70 ubiegłego wieku z kwadrofonią. Ilustracja reklamowa powyżej ma przekazać, że można ten nowy głośnik postawić w dowolnym miejscu. Wystarczy także tylko jeden.

O tym większym z konwencjonalnym wyglądem głośnika podane jest, że odtwarza dźwięk 3.1.1. Ten płaski jest rodzajem stereofonicznego soundbaru. Cyfrowe układy elektroniczne pozwalją oczywiście odtwarzać nagrania z dźwiekiem przestrzennym z obydwoma. Są to jednak systemy wbudowane, co znaczy, że mogą wystepować jakieś ograniczenia, których nie można rozwiązać w tak w prosty sposób, jak z PC, gdzie można sobie swobodnie zainstalować stosowne oprogramowanie.  

 

Któryś z tych nowych głośników Samsunga mógłby z cała pewnością zapewnić dla niewielkiego grona osób bardziej kameralną atosferę na antresoli we wspomnianej na wstępie tego wpisu Harry's Art&Cafe. Zestaw Bose odtwarzał audycję dla wszystkich gości w całym lokalu i ci którzy chcieli sobie tam tylko porozmawiać automatycznie mówili znacznie głośniej, co generowało ogólny hałas. Temat tego odtwarzania został wczesniej pruszony szerzej we wpisie pt Aktywne monitorki studyjne dla niedrogiego zestwu audio z PC nie tylko dla domu.

Mogą się również dobrze sprawdzić w domu, by samemu lub w grupce znajomych posłuchać poezji prezentowanej podczas spotkań organizowanych w Gdańsku. Szerzej w tym temacie poruszone zostało we wpisie pt Poezja w transmisjach fonicznych z Ratusza Staromiejskiego w trakcie przygotowania niedzielnego obiadu domowego. Niewątpliwą zaletą jest możliwość przeniesienia głośnicza do np kuchni. Jest to udogodnienie przypominające to z radiem tranzystorowym, ale z przystosowaniem do najnowszych możliwości technologicznych.

Mniej interesujące są natomiast do telewizora Samsunga z zakrzywionym ekranem i  wzmacniaczami z mocą dla kanału niskotonowego 20 W i lewego oraz prawego po 10. Przetwotniki elektrakustyczne są zamontowane w nim z tyłu i tworzą ze scianą za telewizorem unikalny zestaw akustyczny. Dzięki temu taki zestaw ma w praktyce korzystniejszą charakterystykę niż w telewizorze z całkowicie płaskim ekranem. Połączenie możliwości takiego telewizora i głośniczka Music Studio wydaje się ciekawe, a do zrealizowania tego najprawdopodobniej potrzebne jest stosowne oprogramowanie producenta. Takie rozwiązanie trudniej jest zrealizować z dźwiękiem przestrzennym od Dolby, bo przeszkadza w tym skomplikowany systmem opłat licencyjnych. 

Jest to łatwiejsze z Eclipsa Audio, ponieważ partnerzy w Aliance for Open Miedia nie potrzebują zarabiać na opłatach. Mają imponujące dochody ze swojej podstawowej działaności. W związku z tym rozwój technologii dla surround może stać się teraz bardziej płynny, a kierunek jest wspólny z tym co oferuje Dolby Labs. Podstawowa różnica jest w tym, że do rozwoju będzie mogło przeczyniać się znacznie szersze grono ze znacznie większym potencjałem.

Istotne jest to, o czym Wikipedia podaje: Technologia Dolby Atmos teoretycznie pozwala na przesyłanie do sal kinowych nieograniczonej liczby ścieżek audio, które są dynamicznie przekazywane do głośników w oparciu o możliwości kina. Oznacza to, iż Atmos pozwala realizatorowi dźwięku (za pomocą specjalnej wersji oprogramowania Pro Tools lub Pyramix dla cyfrowej stacji roboczej) na wyznaczenie konkretnej lokalizacji w sali kinowej, jako przestrzeni trójwymiarowej, z której określony dźwięk powinien być słyszany przez odbiorcę. Dźwięki otoczenia pozostają oddzielnie miksowane wstępnie w tradycyjnym formacie wielokanałowym. Podczas odtwarzania, system Atmos łączy wszystkie ścieżki w czasie rzeczywistym, aby tworzyć wrażenie, że każdy dźwięk pochodzi z wcześniej wyznaczonego miejsca, w sposób dostosowany do konkretnej konfiguracji głośników danej sali kinowej.  

Benjamin's Psychoacoustic Lab testuje oraz wdraża na bieżąco możliwości optymalnego odtwarzania muzyki z nowymi rozwiązaniami technologicznymi, a w szczególności z wykorzystaniem potencjału obliczeniowego i otwartej struktury PC.

 
 Wieleojęzyczny profil PC4uMusic na Facebook>>>